Dit artikel is geschreven door Hans Deelen

Hans Deelen heeft een tuintechnisch advies en realisatie bureau in Helmond en schrijft voor Tuinfo.nl over diverse tuinonderwerpen. www.hansdeelen.nl

Exotische planten in de Nederlandse tuin

Een nieuwe trend in de Nederlandse tuin?

Het aanplanten en uitproberen van exotische planten lijkt de trend voor 2002 te worden. Veel tuincentra spelen hierop in en bieden diverse palmen en andere exoten aan.

Maar vaak blijkt dat na een echte Nederlandse winter je nieuwe aanwinst het niet heeft gered. Het werken met "winterharde" exoten is nog altijd een avontuur op zich. Een klein microklimaatje in je tuin kan al bepalend zijn voor het wel of niet overleven van je exoot. Tuinen gelegen in steden bieden wat dat betreft ook meer mogelijkheden dan tuinen gelegen op het platteland. Een mislukking zal vrijwel zeker het gevolg zijn als de specifieke eisen van de exoot niet worden gerespecteerd. Ben je wel bereid om gehoor te geven aan de voor de soort specifieke eisen dan zijn de resultaten werkelijk verbluffend.

Welke soorten komen in aanmerking?

In ons land is reeds goede ervaring opgedaan met o.a.: Trachycarpus, Bananen, Gember, Chamaerops, Colocasia, Phormium, Eucalyptus en Fatsia. Maar de echte liefhebbers weet dat dit lijstje verre van compleet is en dat nog meerdere soorten in aanmerking kunnen komen. Ik beperk me in dit artikel tot de in ons land goed verkrijgbare Trachycarpus fortunei en de Musa basjoo(Japanse vezelbanaan). Deze exoten kunnen in principe het gehele jaar door in de tuin blijven mits er voldoende beschermende maatregelen worden getroffen.

Trachycarpus fortunei

Bij palmen, dus ook bij de Trachycarpus fortunei, is vorst meestal niet de doodsoorzaak. De oorzaak is vaak overvloedige regen in combinatie met lage temperaturen welke tot rotting en uiteindelijk afsterven zal leiden.

Toch zijn met name bij deze soort goede resultaten bereikt om te kunnen zeggen dat ze met eventuele bescherming hier toegepast kunnen worden.
Belangrijk is om te starten met een niet te jonge plant die al wat stam heeft. De grond moet goed doorlaatbaar gemaakt worden zodat er geen ophoping van water bij de wortels kan plaats vinden. Bij beschutting tegen de Noorden- en Oostenwind kan deze plant temperaturen van - 14 tot - 18° C verdragen. Wanneer in de winter extra bescherming wordt gegeven dan is deze palm in staat onze winters buiten te overleven en kan zich ontwikkelen tot een volwassen boom. Het duurt zeker 2 jaar voordat de palm is aangeslagen, maar eenmaal gewend kan deze soort wel 12 bladeren per jaar gaan maken bij een lengtegroei van ongeveer 15 cm. per jaar.

Bescherming in de winter:

De meest praktische manier om deze plant door onze strenge winters te loodsen is luchtig inpakken in een koker van rietmatten gevuld met stro. Deze bescherming dien je echter weer weg halen zo gauw de temperatuur stijgt want anders krijg je broei binnen in je bouwwerk. Het inpakken met plastic beschermingsmateriaal is niet aan te raden. Plastic is alleen toepasbaar voor een korte periode omdat dit materiaal vocht vasthoudt wat weer leidt tot schimmelgroei. Ook kan het blad beschadigen op plaatsen waar contact wordt gemaakt met het plastic.

Musa basjoo (Japanse vezelbanaan)

Met bananen is het belangrijk om met een niet te kleine plant, zo'n 1 m. hoog, te beginnen. Raadzaam is om zo vroeg mogelijk na de nachtvorsten de jonge banaan te planten. De grond moet voedzaam en doorlatend zijn. De plant kan in 1 groeiseizoen een flinke groeispurt maken en uitgroeien tot zo'n 2 tot 2,5 meter. Musa sikkimensis is, indien aangeboden, ook een soort die geschikt is. Groeit veel forser en hoger dan de Musa basjoo en is ook steviger en wat kleurrijker.

Bescherming in de winter:

Bij de eerste nachtvorst bevriezen de bladeren en een deel van de stam. Na het verwijderen van de bevroren bladeren(en het bevroren stamgedeelte) dient een ruime koker van kippengaas rondom de stam te worden aangebracht. Deze koker wordt flink opgevuld met droge bladeren, stro en ander materiaal dat luchtig blijft en isoleert. Van boven dient het bouwwerk met plastic te worden afgedekt om vocht tegen te houden. Eind maart en begin april een beetje afhankelijk van het weer kan langzaam wat van de bedekking weggenomen worden. Soms zie je al een nieuw blad van onder het materiaal tevoorschijn komen. Pas als de kans op nachtvorst voorbij is kan je echt alles wegnemen. Hoe hoger de stam is na overwinteren hoe groter ook de banaan kan worden dat jaar. Ook als alles bovengronds afsterft komt hij terug vanuit het ondergrondse rhizoom, tenminste als dit niet bevroren is geweest.

Wanneer ga je kunstmatig beschermen?

Als beginner is het aan te raden de planten beter iets te snel en goed (als ‘t maar luchtig is) af te dekken dan te weinig of te laat. Ervaren tuiniers zullen in de regel wat langer wachten met afdekken. Na enkele groeiseizoenen zullen ook de beginners aan de reactie van de planten, onder verschillende weersomstandigheden, kunnen zien wanneer het nu de beste tijd is om je kostbare plant te beschermen. Er is geen vast tijdstip of temperatuur voor aan te geven. Immers elk klein microklimaatje in je tuin kan al bepalend zijn om wel of niet tot beschermen over te gaan.

Wanneer ga je de bescherming verwijderen?

Houd altijd de specifieke eisen van de plant en de weersvooruitzichten in de gaten. In maart kunnen eventuele bouwsels rond de tere planten afgebroken worden. Maar wat plastic- of noppenfolie achter de hand houden voor een plotselinge nachtvorst is aan te raden. Tere planten zoals de banaan kunnen niet veel hebben, deze dien je gelijk weer te beschermen bij temperaturen rond het vriespunt. Bij de Trachycarpus is dat minder van belang.

Nuttige informatie:

Voor diegene die graag meer willen weten over exotisch tuinieren kan ik adviseren om eens een bezoekje te brengen aan de site van “the tropical look”; http://hobby.clubs.nl/thetropicallook Dit is een site waar mensen elkaar vinden die geïnteresseerd zijn in exotisch tuinieren. Ook kun je op deze site ervaringen en informatie uitwisselen en zijn er linken gemaakt naar andere sites.

>>> Terug naar de beginpagina van www.tuinfo.nl <<<